मुख्यमंत्री माझी Ladki Bahin Yojana 2026 योजनेचे जानेवारी २०२६ चे हप्ते, अपात्र लाभार्थ्यांवरील कारवाई आणि १८१ हेल्पलाईन क्रमांकाबाबतची संपूर्ण माहिती. सविस्तर वाचा.
मुख्यमंत्री माझी Ladki Bahin Yojana 2026: लाभार्थी यादीत मोठी छाटणी आणि नवीन नियम!
महाराष्ट्रातील महिलांच्या आर्थिक सक्षमीकरणासाठी सुरू करण्यात आलेली ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना’ (Ladki Bahin Yojana 2026) सध्या संपूर्ण राज्यात चर्चेचा विषय ठरली आहे. जानेवारी २०२६ उजाडताच या योजनेबाबत अनेक महत्त्वाचे बदल आणि अपडेट्स समोर आले आहेत. गुगल डिस्कवरपासून ते सोशल मीडियापर्यंत सर्वत्र याच योजनेची चर्चा आहे.
महिला व बालविकास मंत्री अदिती तटकरे यांनी नुकत्याच केलेल्या विधानानुसार आणि सोशल मीडिया अपडेट्सनुसार, योजनेत पारदर्शकता आणण्यासाठी सरकारने काही कठोर पावले उचलली आहेत. या लेखात आपण योजनेची सद्यस्थिती, हप्त्यांचे वितरण आणि अपात्रतेच्या कारणांविषयी सविस्तर माहिती घेणार आहोत.
१. जानेवारी २०२६ चा हप्ता आणि निवडणूक आयोगाच्या सूचना
लाडकी बहीण योजनेच्या लाभार्थ्यांना डिसेंबर आणि जानेवारी महिन्याचा हप्ता एकत्रित (३,००० रुपये) मिळेल, अशी जोरदार चर्चा सुरू होती. मात्र, राज्यामध्ये सध्या असलेल्या २९ महानगरपालिकांच्या निवडणुका आणि निवडणूक आचारसंहितेच्या पार्श्वभूमीवर निवडणूक आयोगाने काही महत्त्वाच्या सूचना दिल्या आहेत. यामुळे या हप्त्यांच्या वितरणात तांत्रिक बदल करण्यात आले असून, नियमांचे पालन करूनच ही रक्कम जमा केली जात आहे.
२. २६ लाख महिला अपात्र; लाभार्थी यादीत मोठी छाटणी
योजनेच्या अंमलबजावणीनंतर सरकारने केलेल्या सखोल तपासणीत (Audit) धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. जवळपास २६ लाख महिलांची नावे यादीतून वगळण्यात आली आहेत. ही कारवाई प्रामुख्याने खालील कारणांमुळे करण्यात आली आहे:
- प्राप्तिकर (Income Tax): ज्या महिलांच्या कुटुंबातील सदस्य टॅक्स भरतात, त्यांना या योजनेतून बाहेर काढले आहे.
- चारचाकी गाड्या: कुटुंबात ट्रॅक्टर वगळून इतर चारचाकी वाहन असल्यास अशा महिलांना अपात्र ठरवण्यात आले आहे.
- दुबार नोंदणी: एकाच आधार कार्डवर किंवा चुकीच्या माहितीच्या आधारे दोनदा लाभ घेण्याचा प्रयत्न करणाऱ्यांवर कारवाई झाली आहे.
३. धक्कादायक: १२,००० पुरुषांनीही घेतला लाभ!
या योजनेच्या छाननी प्रक्रियेत अत्यंत चकित करणारी बाब समोर आली आहे. महिलांसाठी असलेल्या या योजनेत चक्क १२,००० पुरुषांनी चुकीच्या पद्धतीने नोंदणी करून लाभ मिळवल्याचे उघड झाले आहे. राज्य सरकारने या प्रकरणाची गंभीर दखल घेतली असून, या पुरुषांकडून रकमेची वसुली करण्याची आणि त्यांच्यावर कायदेशीर कारवाई करण्याची प्रक्रिया सुरू केली आहे.
४. अंगणवाडी सेविकांद्वारे प्रत्यक्ष (Physical) पडताळणी
ज्या महिलांचे अर्ज काही त्रुटींमुळे रिजेक्ट झाले आहेत किंवा ज्यांच्या अर्जाबाबत शंका आहे, अशा सुमारे २४ लाख महिलांची आता पुन्हा तपासणी केली जाणार आहे. ही पडताळणी अंगणवाडी सेविकांमार्फत प्रत्यक्ष त्यांच्या घरी जाऊन केली जात आहे.
- जर तुमच्या अर्जात तांत्रिक चूक असेल, तर अंगणवाडी सेविका तुम्हाला ती दुरुस्त करण्यात मदत करतील.
- या प्रक्रियेमुळे खऱ्या गरजू महिलांना पुन्हा योजनेचा लाभ मिळण्याचा मार्ग मोकळा होणार आहे.
५. चुकीच्या e-KYC मुळे लाभ स्थगित? १८१ हेल्पलाईनची मदत घ्या!
अनेक महिलांनी e-KYC प्रक्रिया पूर्ण करताना तांत्रिक अडथळ्यांमुळे किंवा चुकीचा पर्याय निवडल्यामुळे त्यांचा लाभ स्थगित झाला आहे. या संदर्भात महिला व बालविकास मंत्री अदिती तटकरे यांनी ट्विट करून माहिती दिली आहे की, अशा तक्रारींचे निराकरण करण्यासाठी सरकारने ‘१८१’ हा महिला हेल्पलाईन क्रमांक उपलब्ध करून दिला आहे.
मंत्री अदिती तटकरे म्हणतात: “e-KYC करताना चुकीचा पर्याय निवडल्याने किंवा इतर तांत्रिक कारणांमुळे ज्या महिलांचे लाभ थांबले आहेत, त्यांनी घाबरून न जाता १८१ या क्रमांकावर संपर्क साधावा. तिथे तुमच्या सर्व शंकांचे आणि तक्रारींचे निराकरण केले जाईल.”
६. लाडकी बहीण योजनेचे स्टेटस कसे तपासावे?
जर तुम्हाला अजूनही जानेवारीचा हप्ता मिळालेला नसेल, तर तुम्ही खालीलप्रमाणे तपासणी करू शकता:
- योजनेच्या अधिकृत पोर्टलवर किंवा ‘नारी शक्ती दूत’ ॲपवर लॉग इन करा.
- तुमचा आधार क्रमांक आणि मोबाईल नंबर वापरून स्टेटस तपासा.
- तुमचे बँक खाते आधारशी लिंक (Aadhaar Seeded) आहे की नाही, याची खात्री करा.
- तुमचे e-KYC पूर्ण झाले आहे का, ते तपासा.
निष्कर्ष
‘मुख्यमंत्री माझी माझी लाडकी बहीण योजना’ ही केवळ आर्थिक मदतीची योजना नसून ती महिलांच्या स्वावलंबनाचे एक साधन बनली आहे. सरकारने केलेली ही फिल्टरेशन प्रक्रिया (अपात्र लोकांना काढणे) ही खऱ्या पात्र महिलांना न्याय मिळवून देण्यासाठी महत्त्वाची आहे. जर तुम्ही पात्र असाल आणि तरीही लाभ मिळत नसेल, तर त्वरित तुमच्या जवळच्या अंगणवाडी केंद्रात संपर्क साधा किंवा १८१ या क्रमांकावर कॉल करा.
विश्वसनीय स्रोत संदर्भ (Authoritative Sources):
- महिला व बालविकास विभाग, महाराष्ट्र शासन (अधिकृत प्रसिद्धीपत्रक).
- अदिती तटकरे, मंत्री (महिला व बालविकास) – अधिकृत ट्विटर (X) हँडल.
- नारी शक्ती दूत अधिकृत ॲप्लिकेशन.
